O Δήμος Αθηναίων, στις 19- 21 Οκτωβρίου 2026 θα φιλοξενήσει την έκτη διοργάνωση του Eurocities Social Innovation Lab. Το Εργαστήριο θα επικεντρωθεί στην αντιμετώπιση της αστικής φτώχειας και στην ενίσχυση του ρόλου των πόλεων για την υλοποίηση της πρώτης Ευρωπαϊκής Στρατηγικής Καταπολέμησης της Φτώχειας.
Ειδικότερα, το Εργαστήριο θα εξετάσει τον τρόπο με τον οποίο οι πόλεις μπορούν να αναπτύξουν ολοκληρωμένες, ανθρωποκεντρικές προσεγγίσεις για την πρόληψη και τη μείωση της φτώχειας, διασφαλίζοντας ότι όλοι οι κάτοικοι έχουν ίση πρόσβαση σε βασικές υπηρεσίες και σε ευκαιρίες για τη βελτίωση της καθημερινότητάς τους.
Η φτώχεια παραμένει μία από τις πιο επίμονες και πολυδιάστατες προκλήσεις στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Περίπου 93 εκατ. άνθρωποι αντιμετωπίζουν τον κίνδυνο της φτώχειας ή του κοινωνικού αποκλεισμού, ενώ περίπου 1 εκατ. άνθρωποι βιώνουν την έλλειψη στέγης. Η αύξηση του κόστους στέγασης, η διεύρυνση των ανισοτήτων και οι δημογραφικές αλλαγές ασκούν ολοένα μεγαλύτερη πίεση στα ευάλωτα νοικοκυριά, ιδιαίτερα στις αστικές περιοχές. Οι πόλεις είναι συχνά το σημείο όπου οι προκλήσεις που συνδέονται με τη φτώχεια είναι περισσότερο ορατές, διαθέτουν όμως παράλληλα μια μοναδική δυνατότητα να διαμορφώνουν συντονισμένες λύσεις στους τομείς της στέγασης, της απασχόλησης, της εκπαίδευσης, της υγείας και των κοινωνικών υπηρεσιών.
Οι θεματικές προτεραιότητες του φετινού Social Innovation Lab περιλαμβάνουν τους εξής στόχους:
- Αντιμετώπιση της στεγαστικής κρίσης για την καταπολέμηση της φτώχειας: Η στέγαση βρίσκεται ολοένα περισσότερο στο επίκεντρο της αστικής φτώχειας, λόγω της αύξησης του κόστους ζωής, της έλλειψης στέγης, των ακατάλληλων συνθηκών κατοικίας και της ενεργειακής φτώχειας. Οι πόλεις διαδραματίζουν καθοριστικό ρόλο στην ανάπτυξη ολοκληρωμένων λύσεων που συνδυάζουν την πρόληψη και την ανάπτυξη της κοινωνικής κατοικίας, τη στήριξη ευάλωτων ομάδων και μέτρα για την ενίσχυση της ανθεκτικότητας της στέγασης, διασφαλίζοντας ότι η δίκαιη μετάβαση ενισχύει την ετοιμότητα, προστατεύει όσους διατρέχουν τον μεγαλύτερο κίνδυνο και μειώνει, αντί να εντείνει, τις ανισότητες.
- Διασφάλιση ισότιμης πρόσβασης σε βασικές υπηρεσίες και κοινωνικά δικαιώματα: Η φτώχεια αποτελεί τόσο συνέπεια όσο και παράγοντα που ενισχύει τις διακρίσεις και τον κοινωνικό αποκλεισμό. Οι άνθρωποι που βιώνουν τη φτώχεια συχνά αντιμετωπίζουν άνιση πρόσβαση σε υπηρεσίες και πολλαπλά, αλληλένδετα εμπόδια που συνδέονται με παράγοντες όπως η ηλικία, η αναπηρία, το φύλο, το μεταναστευτικό υπόβαθρο ή η εθνοτική καταγωγή. Οι πόλεις μπορούν να συμβάλουν στην άρση αυτών των εμποδίων σχεδιάζοντας υπηρεσίες προσβάσιμες, συμπεριληπτικές και προσαρμοσμένες στις ανάγκες των ανθρώπων, διασφαλίζοντας παράλληλα ότι όσοι διατρέχουν τον μεγαλύτερο κίνδυνο μπορούν να ασκούν αποτελεσματικά τα δικαιώματά τους και να συμμετέχουν στη λήψη αποφάσεων.
- Αντιμετώπιση της διαγενεακής φτώχειας και ενίσχυση της κοινωνικής ένταξης σε όλα τα στάδια της ζωής: Η φτώχεια σε διαφορετικά στάδια της ζωής μπορεί να έχει σωρευτικές και μακροπρόθεσμες επιπτώσεις. Οι συζητήσεις θα επικεντρωθούν στην ανάπτυξη συντονισμένων δράσεων στους τομείς της εκπαίδευσης, της απασχόλησης, της οικογενειακής στήριξης, της εισοδηματικής ασφάλειας και της κοινωνικής ένταξης, με στόχο τη δημιουργία διαδρομών εξόδου από τη φτώχεια.
Κατά τη διάρκεια του Social Innovation Lab, οι συμμετέχοντες θα ανταλλάξουν εμπειρίες και καλές πρακτικές, ενώ θα εξετάσουν πώς η Ευρωπαϊκή Στρατηγική για την Καταπολέμηση της Φτώχειας μπορεί να «μεταφραστεί» σε συγκεκριμένες δράσεις σε τοπικό επίπεδο. Μέσα από εργαστήρια, ανταλλαγή γνώσης, επισκέψεις πεδίου, εκπαιδευτικές δράσεις με τη συμμετοχή ΜΚΟ και ανταλλαγή τεχνογνωσίας με άλλα Eurocities Forums, οι συμμετέχοντες θα διερευνήσουν πρακτικές προσεγγίσεις για την αντιμετώπιση της φτώχειας και του κοινωνικού αποκλεισμού, συμβάλλοντας παράλληλα στο έργο του δικτύου Eurocities για την ενίσχυση του ρόλου των πόλεων στην εφαρμογή της Ευρωπαϊκής Στρατηγικής για την Καταπολέμηση της Φτώχειας.
Το 6ο Eurocities Social Innovation Lab θα υποστηρίξει τους συμμετέχοντες στην προσπάθειά τους να αναπτύξουν λύσεις που μπορούν να εφαρμοστούν και σε άλλες πόλεις, συμπεριλαμβανομένων ολοκληρωμένων πολιτικών, έργων και προσεγγίσεων διακυβέρνησης που αντιμετωπίζουν τη φτώχεια με οριζόντιο και συστημικό τρόπο. Ιδιαίτερη έμφαση θα δοθεί στην ενίσχυση του συντονισμού μεταξύ διαφορετικών τομέων, στη βελτίωση της πρόσβασης σε δικαιώματα και υπηρεσίες και στη διασφάλιση των συνθηκών που απαιτούνται ώστε οι δράσεις που αναπτύσσονται σε τοπικό επίπεδο να ανταποκρίνονται στις πραγματικές ανάγκες των ανθρώπων που βιώνουν τη φτώχεια.
Το δίκτυο Eurocities θα συγκεντρώσει τα βασικά συμπεράσματα, τις πρακτικές και τις νέες προσεγγίσεις που θα αναδειχθούν κατά τη διάρκεια του Εργαστηρίου, με στόχο να αναδείξει τον κρίσιμο ρόλο που διαδραματίζουν οι πόλεις στην υλοποίηση αποτελεσματικών δράσεων, προσαρμοσμένων στις τοπικές συνθήκες με σκοπό την αντιμετώπιση της φτώχειας και του κοινωνικού αποκλεισμού.
